Wat zijn de 6 rechtmatige grondslagen onder de AVG (Art. 6)?

AVG Art. 6 lid 1 is de poortwachter van de hele wet: zonder geldige grondslag is verwerking onrechtmatig. Bedrijf moet vooraf kiezen en in het privacy-statement vermelden. De zes grondslagen: (a) Toestemming — vrij, specifiek, geïnformeerd, ondubbelzinnig. Intrekken moet net zo makkelijk zijn als geven (Art. 7). Voor cookies + marketing meestal deze grondslag. (b) Uitvoering van overeenkomst — data die nodig is om jouw contract uit te voeren (bv. adres voor levering). Niet "klant zijn" — alléén data die strikt noodzakelijk is. (c) Wettelijke verplichting — bv. Belastingdienst-administratie (7 jaar), CDD-verplichting bij banken. Verplichting moet uit Nederlands of EU-recht volgen. (d) Vitale belangen — leven of dood. Bv. ambulance die jouw medisch dossier opent zonder toestemming. Heel zelden grondslag in commercie. (e) Algemeen belang of openbaar gezag — voor overheid + publieke instellingen. Bv. UWV verstrekt uitkeringsdata aan andere overheden. (f) Gerechtvaardigd belang — wanneer een bedrijfsbelang sterk genoeg is om jouw rechten te overrulen. Vereist een drie-stappen-test: doel, noodzaak, belangenafweging. Bv. fraudedetectie. Niet voor: overheid mag GEEN gerechtvaardigd belang gebruiken (Art. 6 lid 1). Bijzondere persoonsgegevens (Art. 9): dezelfde 6 + 10 extra uitzonderingen voor gezondheid/biometrie/ras/politiek/religie. Kindergegevens (UAVG Art. 5): jonger dan 16 jaar = ouder-toestemming voor informatiediensten. Hoe weet je welke grondslag? Het privacy-statement moet expliciet vermelden welke grondslag voor welke verwerking. Vraag het in een inzage-verzoek (Art. 15). Verandert het bedrijf onverwacht van grondslag? Klacht bij AP.